سفر و گردشگری

رتبه گردشگری ایران در جهان + بازدید 6 میلیون گردشگر خارجی از ایران

- رتبه گردشگری ایران در جهان + بازدید 6 میلیون گردشگر خارجی از ایران

سازمان جهانی گردشگری وابسته به سازمان ملل در جدیدترین گزارش خود از رشد قابل توجه ورود گردشگران خارجی به ایران در سال 2023 خبر داده است.

بر اساس آمار این نهاد بین‌المللی ورود گردشگران خارجی به ایران در سال 2023 با رشد 43 درصدی نسبت به سال قبل مواجه شده است.

در این سال 5.9 میلیون گردشگر خارجی از ایران دیدن کرده‌اند. در سال پیش از آن جمعیت گردشگران خارجی ورودی به ایران 4.1 میلیون نفر اعلام شده بود.

رشد 43 درصدی ورود گردشگران خارجی به ایران طی سال میلادی گذشته در حالی است که طی سال قبل از آن نیز صنعت گردشگری ایران پس از شیوع کرونا احیا شده و ورود گردشگران خارجی به ایران بیش از 4 برابر شده بود.

در سال 2021 تنها 880 هزار گردشگر خارجی به ایران سفر کرده بودند که این رقم در سال 2022 به 4.1 میلیون نفر افزایش یافته بود.

بر اساس این گزارش با افزایش ورود گردشگران خارجی به ایران رتبه ایران در جهان از این نظر نیز بهبود یافته است. ایران در سال 2022 در رتبه 40 جهان از نظر جمعیت گردشگران خارجی ورودی به کشور قرار داشت؛ اما در سال 2023 با صعود 6 پله‌ای در جایگاه 34 قرار گرفته است.

بر این اساس تنها 33 کشور جهان در این سال گردشگر خارجی بیشتری نسبت به ایران جذب کرده‌اند. فرانسه با جذب 100 میلیون گردشگر خارجی در رتبه نخست جهان قرار گرفته و اسپانیا با 85 میلیون نفر و آمریکا با 66 میلیون نفر به ترتیب در رتبه‌های دوم و سوم از این نظر قرار گرفته‌اند.

کشورهای ایتالیا، ترکیه، مکزیک، انگلیس، آلمان، یونان و اتریش رتبه‌های چهارم تا دهم را از این نظر به خود اختصاص داده‌اند.

جای ایران در صنعت توریسم جهانی کجاست؟

آذر ماه امسال سرپرست دفتر بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی به خبرگزاری ایسنا گفت که سفر به ایران در هشت ماه نخست امسال با ۴۸.۵ درصد رشد روبه‌رو بوده و در این مدت ۴ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر به انگیزه‌های تجارت، درمان، زیارت و توریستی به ایران سفر کرده‌اند که مسافرانی از مبدا بحرین، کویت، عراق، عربستان، ترکیه، تاجیکستان، آذربایجان، ازبکستان، ترکمنستان، قزاقستان، قرقیزستان، افغانستان، چین، روسیه و هند بوده‌اند. این مقام مسوول در اشاره‌ای کوتاه گفت که در ۶ ماه ابتدای امسال ۶۶۰۰ سوئدی و ۱۲ هزار آلمانی هم به ایران آمده‌اند که البته عدد مسافران اروپایی در مقایسه با آمار ۴ میلیون نفری مسافرانی از مبدا کشور‌های عضو اکو و خاورمیانه و همسایگان شرقی و غربی و جنوبی، باید مساوی با صفر تلقی شود. از نیمه دوم پارسال و به دنبال اعتراضات مردمی در ایران، توریست‌های اروپایی، کانادایی و امریکایی که برای تمام مقاصد گردشگری جهان، مهم‌ترین مسافران فرهنگی محسوب می‌شوند، ایران را از مقصد سفرشان حذف کردند چنانکه مسوولان حوزه تورگردانی، اوایل پاییز پارسال از لغو ۹۰ درصد تور‌های ورودی از کشور‌های اروپایی خبر دادند و اواسط زمستان هم گفتند که هیچ رزروی برای تعطیلات نوروز از مبدا اروپا و امریکا ندارند.

البته پیش از این هم آمار گردشگران ورودی به ایران چندان جذاب نبوده و حداقل از سال ۱۳۹۷ و به دنبال برخی رخداد‌های سیاسی و اجتماعی در کشور، سهم حضور توریست فرهنگی که با انگیزه تفریح، به سفر می‌رود در جمع گردشگران ورودی به ایران، کاهش یافته است. به عنوان نمونه، سال ۱۳۹۷ از مجموع ۷ میلیون و ۸۰۰ هزار گردشگر ورودی به ایران، حدود ۶۸۷ هزار نفر (۸.۸ درصد از کل مسافران ورودی در این سال) ویزای جهانگردی داشتند، ۴ میلیون نفر از قانون لغو روادید با ایران استفاده کرده‌اند و حدود یک میلیون و ۷۰۰ هزار نفر (۲۱.۶ درصد از مجموع مسافران ورودی به کشور در این سال) ویزای زیارتی گرفته‌اند که اگر تعداد زائران را به گردشگران دارای ویزای جهانگردی اضافه کنیم، مجموع توریست‌های ورودی به ایران در سال ۱۳۹۷ بیش از ۳۰ درصد کل مسافران نبوده که به نظر می‌رسد دلیل بالا نبودن تعداد توریست‌ها در این سال، به خروج رییس‌جمهور امریکا از معاهده بین‌المللی برجام (اردیبهشت ۱۳۹۷) و بازگشت تحریم‌های سیاسی و اقتصادی امریکا علیه ایران (آبان ۱۳۹۷) مربوط باشد. در سال ۱۳۹۸ هم از مجموع ۸ میلیون و ۸۰۰ هزار مسافر ورودی به کشور، ۷ میلیون نفر از قانون لغو روادید با ایران استفاده کرده‌اند، اما در این سال تعداد مسافران دارای ویزای زیارتی هم نسبت به سال ۱۳۹۷ حدود ۵۸ درصد کاهش یافته و از ۲۱.۶ درصد، به ۸ درصد (۷۱۱ هزار نفر) رسیده علاوه بر اینکه تعداد مسافران با ویزای جهانگردی هم نسبت به سال ۱۳۹۷ با کاهش ۳۸.۴ درصدی مواجه بوده و به ۴.۷ درصد (۴۲۳ هزار نفر) رسیده است.

با توجه به اینکه ماه پایانی سال ۱۳۹۸، همه‌گیری کرونا در جهان خبرساز شد، کاهش گردشگر زیارتی و سیاحتی را نمی‌توان به شیوع کرونا ربط داد، چون ۲۸ بهمن ۱۳۹۸ اولین اخبار از فوت و ابتلای بیماران کرونا در ایران منتشر شد، اما به نظر می‌رسد وقایع دیگری بر کاهش تعداد توریست‌ها در ایران تاثیرگذار بوده و از جمله می‌توان به اعتراضات مردمی بعد از گرانی قیمت بنزین (۲۴ آبان ۱۳۹۸) و رخداد‌های تلخ بعد از شلیک به هواپیمای اوکراینی (۱۸ دی ۱۳۹۸) اشاره کرد. اما حتی در سال‌های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۸ هم سیمای گردشگری ورودی به ایران چندان متنوع نبود چنانکه طبق گزارش‌های وزارت میراث فرهنگی، تعداد گردشگران ورودی از اتحادیه اروپا در سال ۱۳۹۵ حدود ۲۸۹ هزار نفر و در سال ۱۳۹۶ حدود ۲۵۷ هزار نفر بود، اما در سال ۱۳۹۷ از مجموع ۷ میلیون و ۸۰۰ هزار مسافر ورودی به ایران، فقط ۱.۳۲ درصد معادل ۸۶ هزار نفر از مبدا اروپا (آلمان، ایتالیا و فرانسه) بودند که در سال ۱۳۹۸ تعداد این گردشگران ورودی کاهش یافته و از مجموع ۸ میلیون و ۸۰۰ هزار مسافر ورودی ۰.۶۶ درصد و معادل ۵۸ هزار نفر، از سه کشور آلمان، ایتالیا و فرانسه به ایران آمده بودند. گزارش وزارت میراث فرهنگی نشان می‌دهد که در سال ۱۳۹۸ تعداد زیادی از مسافران ورودی به ایران، اتباع جمهوری آذربایجان، افغانستان، ترکیه، پاکستان، ارمنستان، ترکمنستان، عمان، بحرین، کویت، هندوستان، چین، گرجستان، روسیه، لبنان، عربستان و عراق بوده‌اند که اتباع عراقی هم، به دلیل ارزانی قیمت بسیاری از مایحتاج روزانه در ایران برای خرید خرده یا عمده کالا‌های مصرفی به ایران می‌آمده‌اند و بنابراین مسافر فرهنگی محسوب نمی‌شوند.

آمار دیگری که فرضیه تاثیر محدودیت‌های سیاسی و اجتماعی بر تصمیم توریست‌های فرهنگی برای سفر به ایران را تقویت می‌کند، بخش دیگری از گزارش سال ۱۳۹۸ وزارت میراث فرهنگی است که طبق این گزارش، در سال ۱۳۹۸ از مجموع ۸ میلیون و ۸۰۰ هزار مسافر ورودی به ایران، بیش از ۶ میلیون مرد هستند در حالی که تعداد زنان مسافر به ایران در این سال حدود دو میلیون و ۸۰۰ هزار نفر بوده است.

ناکافی بودن امکانات برابر با تعریف‌ها و استاندارد‌های بین‌المللی هم از دیگر دلایلی است که رغبت مسافران و توریست‌های فرهنگی برای سفر به ایران را کاهش می‌دهد. صرف‌نظر از اعتراض همیشگی مسافران ایرانی و غیرایرانی نسبت به وضعیت فاجعه‌بار و خجالت‌آور سرویس‌های بهداشتی بین راهی و جاده‌ای، خدمات ارایه شده در هتل‌ها و مسافرخانه‌ها هم معمولا با استاندارد این خدمات همخوانی ندارد که صرف‌نظر از محدودیت‌ها و ممنوعیت‌های مذهبی اعمال شده در مراکز اقامتی، دلیل مهم این اختلاف به‌طور مستقیم با افت و خیز قیمت ارز و نابسامانی اقتصادی به دلیل تغییرات روزانه و ساعتی قیمت کالا‌ها و خدمات مرتبط است چنانکه طبق گزارش سال ۱۳۹۸ وزارت میراث فرهنگی از مجموع بیش از ۶۰۰۰ هتل و مسافرخانه و مهمانپذیر و متل و پانسیون و اقامتگاه سنتی و مجتمع گردشگری دارای مجوز و فعال، فقط حدود ۴۲۰ واحد خدماتی مطابق با استاندارد ارایه داده اند.
هفته گذشته علی‌اصغر شالبافیان؛ معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی از رشد ۵۲درصدی ورود گردشگران خارجی به کشور در ۱۰ ماهه سال جاری نسبت به مدت مشابه پارسال خبر داد و گفت: «در ۱۰ ماهه نخست امسال
۵ میلیون و ۴۰۰ هزار گردشگر خارجی به ایران سفر کردند.»

اعلام‌هایی از این دست البته بی‌سابقه نیست. آبان ۱۳۹۷ هم علی‌اصغر مونسان؛ رییس وقت سازمان میراث فرهنگی گفت: «در ۶ ماهه اول امسال شاهد رشد ۵۱ درصدی ورود گردشگران خارجی هستیم که اگر امسال همین روند ادامه داشته باشد به آمار حدود ۷ میلیون گردشگر خارجی دست پیدا می‌کنیم. سال گذشته هم در مجموع ۵ میلیون و ۱۰۰ هزار گردشگر خارجی وارد کشور شدند و در حوزه گردشگری اگرچه با کاهش ورود توریست‌های اروپایی مواجه شدیم، اما با تمهیدات انجام شده در حوزه توریست منطقه‌ای رشد داشته‌ایم که توریست منطقه‌ای وارد شده به کشورمان عمدتا در حوزه توریست سلامت هستند که از توریست اروپایی ارزآورتر است.»

ایرادی که کارشناسان حوزه سفر به آماری از این دست وارد می‌دانند، صرف‌نظر از مبالغه هدفمند و مستتر در این اعداد راستی‌آزمایی نشده، این است که به دلیل فقدان حساب اقماری، همچنان ادعای افزایش تعداد گردشگر ورودی بی‌اساس است، چراکه گردشگر و توریست، یک تعریف مشخص دارد و الزاما هر فردی با ملیت غیرایرانی که پا از مرز هوایی، زمینی و دریایی ایران به داخل گذاشت را نمی‌توانیم گردشگر بدانیم درحالی که سال‌هاست مسوولان وزارت میراث فرهنگی، بابت هر مهر ورودی که ازسوی پلیس مرزی بر گذرنامه‌های غیرایرانی می‌خورد، یک عدد به تعداد گردشگران ورودی کشور اضافه می‌کنند.

ایران مقصد جذاب توریست‌های فرهنگی نیست

طبق گزارشی که اخیرا از سوی شرکت تحقیقاتی «یورومانیتور» درباره پربازدیدترین شهر‌های گردشگرپذیر جهان منتشر شده و خبرگزاری ایسنا هم آن را بازنشر داده، در سال ۲۰۲۳ هیچ یک از شهر‌های ایران در فهرست ۱۰۰ مقصد جذاب گردشگری دنیا نبودند.

این فهرست برمبنای جاذبه‌های گردشگری و توریستی، وضعیت اقتصادی، امنیت و خدمات سلامت تهیه شده و شهر‌های پاریس، دوبی، مادرید، توکیو، آمستردام، برلین، رم، نیویورک، بارسلونا و لندن به ترتیب پربازدیدترین شهر‌ها در سال ۲۰۲۳ بوده‌اند و در ادامه فهرست هم نام شهر‌هایی همچون مونیخ، میلان، سئول، دوبلین، وین، لس‌آنجلس، لیسبون، پراگ، استانبول، فرانکفورت، فلورانس، آتن، میامی، ونیز، ابوظبی، استکهلم به چشم می‌خورد.

5/5 - (1 امتیاز)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا